ER-PA Özel Denizli Saglik Hastanesi

Doğru Beslenme Sağlıklı Olmanın Temel İlkesidir.

Yeterli ve Dengeli Beslenme Nedir ?

Bilim ve teknolojiyi geliştirme ve kullanma becerisine sahip olan insan, her şeyden önce PSİKO SOSYAL bir varlıktır. Bu nedenle üzerinde yaşadığı dünyayı kendi istek ve zevkleri doğrultusunda değiştirmek insanın vazgeçemediği bir özelliğidir. Çoğu insanın en büyük zevki yemek ve içmek olduğu için bu değişimi öncelikle beslenme alışkanlıklarında ve besin tüketiminde görmek mümkündür. Bazen bu değişim istek ve zevk kadar, zorunluluktan da kaynaklanabilir. Ancak arzu edilen şey, ister zorunluluk, isterse zevk uğruna yapılsın beslenmedeki bu değişimin insan sağlığını tehdit edici niteliğe bürünmemesidir.

Pek çoğumuz beslenmeyi,açlık duygumuzu bastırmak ya da canımızın istediği yiyecekleri yemek ve içmek olarak tanımlarız. Oysa Bilimsel olarak beslenme ; vücudun büyümesi, yenilenmesi ve çalışması için besin öğelerinin her birinin yaş , cins ve fiziksel aktivite durumları göz önünde bulundurularak yeterli miktarlarda alınması ve vücutta uygun şekilde kullanılmasıdır.Buna“yeterli ve dengeli beslenme” diyoruz.

Besin öğeleri, organizmanın gereksinim duyduğu miktarlarda alınmaz veya alınamaz ise bu durum "yetersiz beslenme”olarak tanımlanır. Yetersiz beslenmede vücudun çalışma düzeni bozulur.

Besin öğelerinden bir veya birkaçının gereğinden az , diğerlerinin ise gereğinden fazla tüketimi “dengesiz beslenme” olarak isimlendirilir. Çok tüketilen bu öğeler, enerji içeriği yüksek olan yağ ve karbonhidrat türü olduğundan vücutta yağ dokusu olarak birikir . Buda vücut ağırlığının artmasına yani şişmanlığa neden olur.

Sonuç olarak yetersiz ve dengesiz beslenme vücudun pek çok hastalığa olan direncini azaltır, hastalıkların tekrarlanmasına ve ağır seyretmesine neden olur.

Yetersiz ve dengesiz beslenmenin önlenmesinde toplumu oluşturan bireylerin beslenme eğitimi büyük önem taşımaktadır . Dolayısıyla sağlığın korunarak devamı yeterli ve dengeli beslenmek bir “YAŞAM BİÇİMİ” olmalıdır.

SAĞLIKLI BESLENME ALIŞKANLIĞININ KAZANILMASI VE BUNA YÖNELİK DAVRANIŞ DEĞİŞİKLİĞİNİN OLUŞTURULMASI İÇİN GEREKLİ ÖNERİLER

*Alışverişe Yönelik Öneriler

- Yiyecek alışverişini tok karnına yapınız,

- Yememeniz veya az yemeniz gereken besinleri satın almayınız

- Alışverişe liste hazırlayıp çıkınız,

- Satın alırken aynı gruptaki besinlerin enerji değeri düşük olanını seçiniz. (Örneğin ; yağlı peynir yerine yağsız peynir almak gibi)

*Yemekle İlgili Aktivitelere Yönelik Öneriler

- Göz önünde sevdiğiniz yiyecekleri bulundurmayınız,

- Mutfağa fazla zaman ayırmamaya çalışınız . İşinizi mümkün olan en kısa sürede bitirip , mutfaktan uzaklaşınız,

- Şişmanlamanıza neden olacak besinleri(pasta,kek,çikolata vb.)evde bulundurmayınız,

- Yemek için küçük, salata için büyük tabak kullanınız. Servis yaptığınız kepçe veya kaşığın küçük boy olmasına dikkat ediniz,

- Yemeğin servis kabını masaya koymayınız,

- Yemek biter bitmez masadan kalkınız,

- Tabakta yemek bırakmaktan çekinmeyiniz,hatta tabakta bir miktar yemek bırakmayı alışkanlık haline getiriniz ve kalanı buzdolabına koyunuz,

- Mümkün olduğunca iyi çiğneyiniz ve yavaş yiyerek lokmaların tadına varınız,

- Lokmalar arasında çatalı, kaşığı elinizden bırakınız,

- Yemek yerken başka aktiviteler(TV seyretmek,okumak gibi)yapmayınız,

- Akşam yemeğinden sonra(saat 20.00-21.00’den sonra)yiyecek yemeyiniz,

- Doymazsanız tekrar alma şansınız olduğunu düşünerek tabağınıza mümkün olduğu kadar az yemek koyunuz,

- Sizi yemek yemeğe yönlendiren riskli durumları tespit ediniz ve bu durumlardan uzak kalmaya çalışınız.

*Özel Günlere Yönelik Öneriler

- Kalorisiz veya düşük kalorili içecekleri tercih ediniz,

- Her koşulda diyetinize uygun besinleri seçmeye özen gösteriniz,

- Çok aç iseniz, davetlere gitmeden önce düşük enerjili besin (salata, meyve gibi) yiyiniz,

- Kendinizi besin tekliflerini reddetmeye hazırlayınız,

- Aksilikler karşısında cesaretinizi kırmayınız.

*Diğer Öneriler

- Besin tüketimini sınırlamak için plan yapınız ve yiyeceğinizi önceden planlayınız,

- Boş kaldığınızda yiyecek atıştırmak yerine egzersiz yapınız. Mümkünse ev veya işyerinizde egzersiz için belirli bir alan ayırınız,

- Sizin için önerilen yiyeceklerinizi planladığınız zamanlarda yiyiniz (3-6 öğün şeklinde) öğün atlamayınız,

- Başkalarının ikramını kabul etmeyiniz ve bunu kabalık olarak nitelendirmeyiniz. Çevrenizdeki insanlara yemeniz için ısrar etmeleri yerine, yememeniz için teşvik etmelerinin sizin için daha iyi olacağını anlatınız,

- Aktivitenizi artırınız,kısa mesafelerde taşıt kullanmayınız,asansöre binmeyiniz,hızla tempoyla yürüyünüz,ev işlerini kendiniz yapmaya çalışınız,

- Aktif ve hareketli kişilerle birlikte olmaya özen gösteriniz,

- Yemek pişirirken düşük enerjili yemekler pişirmeye gayret ediniz. (Etli yemeklere yağ koymamak, tüm yemeklerdeki yağ miktarını azaltmak, kızartma yerine haşlama, ızgara veya fırında pişirmek gibi),

- Açlık halinde yemek yeme ile, oburca yemeyi birbirinden ayırınız,

- Kilo verme konusunda kendinize güveniniz, sabırlı olunuz, sıkıntılarınızı yiyerek gidermek yerine başka faaliyetlerde bulununuz (her gün kitap okumaya, yürümeye vakit ayırmak gibi).